ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ
ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ
ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ
«ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ»
Η ιταλική εξωτερική πολιτική στη Λιβύη μετά την ανατροπή του καθεστώτος Καντάφι
Περίληψη
Από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα η Ιταλία είχε ιδιαίτερες σχέσεις με την Λιβύη με βάση τον οικονομικό έλεγχο. Η εγγύτητα της Αφρικανικής χώρας στην Ιταλία, την οδήγησε να «πατήσει πόδι» σε αυτήν επιδιώκοντας τον έλεγχό της, ως αποτέλεσμα του ευρωπαϊκού κύματος δημιουργίας αποικιών σε όλο τον κόσμο. Η σχέσεις διακόπηκαν για αρκετά χρόνια αλλά πάντα η Ιταλία έπαιζε έναν σημαντικό ρόλο στην λειτουργία – έλεγχο της Λιβύης. Η άνοδος στην εξουσία της Λιβύης του Μουαμάρ Καντάφι, επέφερε σημαντικές βελτιώσεις σε όλους τους τομείς της χώρας, ενισχύοντας τον ρόλο της στην Αφρική και καθιστώντας την σοβαρό αντίπαλο για τις Μεγάλες Δυνάμεις της Υφηλίου. Η αμφιλεγόμενη όμως, κατά τους δυτικούς, στάση του Καντάφι, προκάλεσε κύματα αντιδράσεων από εξωτερικούς αντιπάλους με τελικό αποτέλεσμα την πτώση και την δολοφονία του. Η εν συνεχεία κατάσταση στην αφρικανική χώρα ήταν χαοτική με έναρξη εμφύλιων συγκρούσεων ομάδων, φατριών και υποψήφιους σωτήρες της χώρας.
Η κατάσταση αυτή οδήγησε την Ιταλία κυρίως να προσπαθεί να προσεγγίσει τα δύο λιβυκά στρατόπεδα που κυριάρχησαν με σκοπό την κυριαρχία στο πετρέλαιο και το φυσικό αέριο αυτής. Παράλληλα όμως, εξαιτίας της εξέγερσης της Αραβικής Άνοιξης, ξεκίνησαν ροές μετανάστευσης από την Αφρική, διά μέσου της Λιβύης προς την Ευρώπη και αρχικά από την Ιταλία λόγω εγγύτητας. Η εξωτερική πολιτική της Ιταλίας συνεπώς στη Λιβύη μετά την πτώση του καθεστώτος Καντάφι έως σήμερα, επικεντρώνεται στις διμερείς μεταξύ τους σχέσεις με βασικά θέματα στην ατζέντα τον οικονομικό έλεγχο και εμπόριο του λιβυκού πετρελαίου και του φυσικού αερίου καθώς και την εξεύρεση λύσης για αντιμετώπιση του μεταναστευτικού προβλήματος από Λιβύη προς Ιταλία. Στο πρόβλημα αυτό, πλέον έχει εμπλακεί και η Ευρωπαϊκή Ένωση, με ιταλικές ενέργειες, καθώς ολόκληρη η Ευρώπη μαστίζεται από την αθρόα εισροή (λαθρο)μεταναστών στα εδάφη της.
Κατόπιν αυτών, η εργασία, αρχικά θα γνωρίσει στον αναγνώστη γεωγραφικά τη χώρα της Λιβύης και εν συνεχεία θα μάθει την ιστορία της σε σχέση με την Ιταλία καθώς και την ιστορία της Λιβύης αναφορικά με την κυβερνητική πολιτική και κυρίως με την διακυβέρνηση της χώρας από τον Μουαμάρ Καντάφι. Στη συνέχεια γίνεται αναφορά στην Αραβική Άνοιξη και το αποτέλεσμα που επέφερε αυτή για την βορειοαφρικανική χώρα. Ακολούθως εξετάζεται η πολιτική και οι ενέργειες της Ιταλίας προκειμένου αυτή να έχει έλεγχο και ασφαλώς κέρδος από την διαχείριση των πετρελαίων και φυσικού αερίου με την είσοδο στην Λιβύη της ιταλικής εταιρίας ΕΝΙ. Τέλος εξετάζεται το μεταναστευτικό φαινόμενο και πρόβλημα που συμβαίνει τα τελευταία σχεδόν δέκα χρόνια, με παρουσίαση των ιταλικών και των ευρωπαϊκών ενεργειών. Μετά την παράθεση των διαθέσιμων πληροφοριών, αναλύοντας τις πηγές, η διπλωματική περατώνεται, σύμφωνα με την κρίση του συντάξαντα, με το γενικό συμπέρασμα ότι η πολιτική ενός κράτους είναι μία δυναμική κατάσταση που αλλάζει ανάλογα τα πρόσωπα, τις εποχές και τα συμφέροντα όχι μόνο ενός κράτους αλλά σύμφωνα με τα συνολικά συμφέροντα όλων των δρώντων που μπορούν να εμπλακούν. Η Ιταλία προσεγγίζει την Λιβύη με ενδιαφέρον αλλά σίγουρα δεν είναι ανθρωπιστικό
Ημερομηνία έκδοσης
2025-05-27
Συγγραφείς
Βαρλάμος, Ευάγγελος
Επιβλέπων/ουσα
Τριανταφύλλου, Δημήτριος
Μέλη εξεταστικής επιτροπής
Γκόφας, Ανδρέας
Gofas, Andreas
Yfantis, Konstantinos
Εκδότης
Πάντειον Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών